Rosuwastatyna - dawkowanie: 5, 10, 20 czy 40 mg?

Rosuwastatyna to jedna z najsilniejszych statyn, dostępna w czterech dawkach. Dobór dawki nie jest przypadkowy, lecz zależy od tego, o ile trzeba obniżyć cholesterol LDL i jak wysokie jest ryzyko sercowo-naczyniowe. Poniżej wyjaśniamy, czym różnią się dawki 5, 10, 20 i 40 mg oraz jak lekarz prowadzi leczenie do celu terapeutycznego.

Dostępne dawki rosuwastatyny

Rosuwastatyna jest dostępna w tabletkach 5, 10, 20 i 40 mg, pod wieloma nazwami handlowymi, między innymi Crestor, Zahron, Roswera czy Suvardio. Jej cechą wyróżniającą jest siła. Potrafi obniżyć cholesterol LDL o połowę i więcej, a taki efekt osiąga w niższych dawkach niż większość innych statyn. Dlatego pełny zakres dawek 5-40 mg pozwala lekarzowi precyzyjnie dopasować leczenie, od delikatnego startu u osoby wrażliwej po mocną redukcję u pacjenta wysokiego ryzyka. Więcej o samym leku piszemy na stronie rosuwastatyny.

Od jakiej dawki zaczyna się leczenie

Dawkę startową dobiera się do tego, o ile trzeba obniżyć LDL, oraz do całkowitego ryzyka sercowo-naczyniowego. U osób wrażliwych lub z dodatkowymi czynnikami ryzyka leczenie często zaczyna się ostrożnie od 5 mg. Częstą dawką początkową jest 10 mg. Jeśli potrzebny jest duży spadek cholesterolu, lekarz może rozpocząć od wyższej dawki. Poniższa tabela porządkuje typowe zastosowanie poszczególnych dawek.

Schemat orientacyjny wg ChPL. Konkretną dawkę ustala lekarz indywidualnie.

Cel terapeutyczny i kiedy lekarz zwiększa dawkę

Celem leczenia nie jest konkretna dawka, lecz osiągnięcie docelowego poziomu cholesterolu LDL wyznaczonego dla Twojego ryzyka. Im wyższe ryzyko, tym niższy cel LDL, a więc tym mocniejsza redukcja potrzebna. Skuteczność ocenia się kontrolnym lipidogramem, zwykle po 4 do 12 tygodni od rozpoczęcia leczenia lub od poprzedniej zmiany dawki, bo tyle potrzeba, by efekt się ustabilizował. Jeśli cel nie zostaje osiągnięty, lekarz zwiększa dawkę stopniowo, z 5 lub 10 mg na 20, a w razie potrzeby na 40 mg. O tym, jak odczytać wynik i cel LDL, piszemy w tekście jak czytać lipidogram.

Kiedy stosuje się 40 mg

Dawka 40 mg jest dawką maksymalną i nie stosuje się jej rutynowo. Rezerwuje się ją dla wybranych pacjentów wysokiego ryzyka, u których niższe dawki nie pozwoliły osiągnąć celu LDL, i wprowadza dopiero po dokładnej ocenie lekarza. Nie jest to dawka początkowa. W wyższych dawkach częściej pojawia się białko w moczu, dlatego lekarz uważniej kontroluje leczenie. Szczególnej ostrożności wymagają też pacjenci z chorobą nerek, z chorobami mięśni w wywiadzie, z niedoczynnością tarczycy oraz osoby pochodzenia azjatyckiego, u których stężenie leku bywa wyższe. W tych sytuacjach najwyższą dawkę stosuje się wyjątkowo ostrożnie lub wcale.

Jak i kiedy przyjmować rosuwastatynę

Rosuwastatynę przyjmuje się raz dziennie, o dowolnej porze, niezależnie od posiłku, bo działa przez całą dobę. Nie musi być brana wieczorem, w odróżnieniu od simwastatyny, którą przyjmuje się na noc, bo działa krócej. Tabletkę połyka się w całości, popijając wodą. Liczy się nie pora dnia, lecz regularność, dlatego najlepiej ustalić stałą godzinę i trzymać się jej codziennie. Ułatwia to pamiętanie i utrzymuje stabilne stężenie leku.

Co zrobić po pominięciu dawki

• Jeśli przypomnisz sobie tego samego dnia, przyjmij pominiętą tabletkę.
• Jeśli zbliża się pora kolejnej dawki, pomiń zapomnianą i weź następną o zwykłej porze.
• Nie przyjmuj podwójnej dawki, żeby nadrobić pominiętą.
• Pojedyncze pominięcie nie jest groźne, ale nie przerywaj leczenia na własną rękę, bo cholesterol wtedy rośnie.

Dawka a bezpieczeństwo

Wyższa dawka mocniej obniża cholesterol, ale nieco zwiększa ryzyko działań niepożądanych, głównie mięśniowych. Nie znaczy to, że wysoka dawka jest zła. U pacjenta wysokiego ryzyka korzyść z mocnej ochrony serca przeważa nad tym ryzykiem. Jeśli jednak pojawi się silny, nieustępujący ból mięśni, osłabienie lub ciemny mocz, zgłoś to lekarzowi, bo czasem wystarczy korekta dawki. Temat opisujemy w tekście statyny a bóle mięśni. Gdy zamiast zwiększania dawki lepszym rozwiązaniem jest zmiana leku, lekarz porównuje rosuwastatynę z innymi statynami, co omawiamy w tekście atorwastatyna a rosuwastatyna.

Najczęstsze pytania